Zgodnie z danymi CEIDG w 2025 r. kobiety założyły blisko 103 tysiące jednoosobowych działalności gospodarczych. Oznacza to, że odpowiadają za 39% wszystkich nowo powstałych JDG w Polsce.Dla wielu z nich ciąża to moment, w którym pojawia się pytanie: co z firmą i co z pieniędzmi? Dobra wiadomość jest taka, że przedsiębiorcza mama może liczyć na zasiłek macierzyński z ZUS. Kluczowa jest jednak jedna decyzja podjęta odpowiednio wcześnie.
Czy prowadząc JDG, można skorzystać z urlopu macierzyńskiego?
Formalnie nie ma „urlopu macierzyńskiego” dla przedsiębiorczyni – to pojęcie z Kodeksu pracy, które dotyczy pracownic. Zamiast tego kobieta prowadząca firmę może otrzymywać zasiłek macierzyński wypłacany przez ZUS. Co więcej, urlop macierzyński na JDG nie oznacza konieczności zawieszania bądź zamykania działalności – kobieta może nadal prowadzić firmę i osiągać przychody.
Jaka decyzja jest najważniejsza – i kiedy ją podjąć?
Podstawowym warunkiem otrzymania zasiłku jest opłacanie dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. Składka wynosi 2,45% podstawy wymiaru i – w odróżnieniu od emerytalnej czy rentowej – jest dla przedsiębiorczyni dobrowolna. Bez niej prawo do zasiłku po prostu nie powstaje.
Co ważne, zasiłek macierzyński nie wymaga okresu wyczekiwania – kobieta musi być objęta ubezpieczeniem chorobowym w dniu porodu. Warto jednak zadbać o to z wyprzedzeniem, bo wysokość świadczenia liczona jest od podstawy składek z ostatnich 12 miesięcy.
Ile wynosi zasiłek i jak długo przysługuje?
Zasiłek macierzyński przysługuje przez okres odpowiadający urlopowi macierzyńskiemu i rodzicielskiemu – łącznie matka dziecka może wykorzystać 52 tygodnie po urodzeniu jednego dziecka. Jeśli urodzisz więcej dzieci przy jednym porodzie, okres ten się wydłuża (np. do 65 tygodni w przypadku bliźniąt). Prawo do zasiłku przysługuje również w przypadku przysposobienia (adopcji) dziecka lub przyjęcia go na wychowanie w ramach rodziny zastępczej. Jego wysokość zależy od wybranego wariantu:
- 81,5% podstawy przez cały okres, albo
- 100% podstawy przez pierwsze 20 tygodni, a następnie 70% przez kolejne 32 tygodnie.
Jeśli po odliczeniu zaliczki na podatek kwota jest niższa niż 1 000 zł, ZUS wyrównuje ją do tej wysokości w ramach świadczenia rodzicielskiego. Więcej informacji ważnych dla przedsiębiorczyń znajdziesz w artykułach na Firmove.pl.
Co dzieje się z firmą w czasie pobierania zasiłku?
Firma może działać normalnie – możesz wystawiać faktury i przyjmować zlecenia, a zasiłek nie zostanie z tego powodu pomniejszony. W tym czasie nie opłacasz składek społecznych ani Funduszu Pracy, a jedynie składkę zdrowotną. Jeśli wolisz w pełni odpocząć, masz też prawo zawiesić działalność i wstrzymać obowiązek płatności składek.
Czy ojciec prowadzący firmę też może skorzystać ze świadczenia?
Tak – prawo do zasiłku macierzyńskiego może przejść na ojca dziecka, także tego prowadzącego działalność. Po wykorzystaniu przez matkę części obowiązkowej rodzice mogą podzielić się pozostałym okresem, a część rodzicielską ojciec może wykorzystać równolegle lub w późniejszym terminie. Warunkiem jest jego zgłoszenie do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego. To rozwiązanie bywa korzystne, gdy to mama szybciej wraca do pełnej aktywności zawodowej.
Pamiętaj, że wysokość zasiłku zależy od podstawy, od której opłacane były składki przez ostatnie 12 miesięcy. Jednorazowe, krótkie podniesienie podstawy tuż przed porodem nie da Ci dużego efektu – ZUS wylicza średnią z całego okresu. Jeśli więc zależy Ci na wyższym świadczeniu, warto konsekwentnie opłacać składki od wyższej podstawy, a nie dopiero na kilka tygodni przed terminem porodu.
Artykuł Sponsorowany
